Norden

Het monumentale orgel van de Ludgerikirche in Norden (Duitsland), het grootste historische instrument in het rijke orgellandschap van de Oost-Friese regio van Duitsland, werd in 1686/87 gebouwd door de Hamburgse orgelbouwer Arp Schnitger (1648–1719). Schnitger, de belangrijkste orgelbouwer van de barokperiode, was in zijn tijd alom bekend.

Hij bouwde ongeveer 150 instrumenten van verschillende groottes in Noord-Duitsland en Nederland. Het orgel in de Ludgerikirche is zijn op één na grootste instrument en is gebouwd volgens het Werkprinzip. Het contract voor een orgel met twee manualen en pedaal dateert uit 1686, maar toen het instrument in 1688 werd opgeleverd, bleek dat Schnitger zijn contract had overtroffen door een Brustpositiv met zes registers toe te voegen. Bovendien vergrootte hij het orgel in 1691/92 met een Oberpositiv met acht registers, dat bespeeld kon worden vanaf het manuaal van het Brustpositiv, wat resulteerde in een totaal van zesenveertig registers.

Acht registers werden overgenomen uit de twee voorgaande instrumenten: het oudste orgel dateerde uit 1567 en was gebouwd door Andreas de Mare uit Groningen (Nederland) / Emden (Oost-Friesland), terwijl het jongere instrument in 1618 werd vervaardigd door Edo Evers uit Emden / Jever (Oost-Friesland). De 3110 pijpen zijn verdeeld over vijf verschillende werken, die worden bespeeld vanaf drie manualen en het pedaal. Het orgel bevindt zich op de zuidoostelijke pijler van de kruising, waarbij de grote pedaaltoren op een uitzonderlijke manier in het transept is geplaatst.Gedurende de 18e en 19e eeuw onderging het orgel verschillende wijzigingen. De belangrijkste veranderingen vonden plaats in de 19e eeuw, toen de orgelbouwstijl veranderde en men enkele registers aanpaste aan de toenmalige muzikale smaak. Gelukkig bleef een groot deel van Schnitgers oorspronkelijke pijpwerk bewaard. 

In de 20e eeuw ontstond hernieuwde waardering voor historische orgels, en men besloot het instrument zoveel mogelijk in de originele staat te herstellen. Tussen 1981 en 1985 werd het orgel op voorbeeldige wijze gerestaureerd door Jürgen Ahrend uit Leer-Loga. Tijdens deze restauratie werden vijfentwintig registers en drie van de zes blaasbalgen gereconstrueerd naar modellen van Schnitger.De huidige stemming van het orgel in Norden is een gemodificeerde of uitgebreide middentoonstemming, die de voormalige organist en cantor van St. Ludgeri, Reinhard Ruge (*1934), voor deze restauratie heeft ontwikkeld. Het zorgt voor een grote zuiverheid van de orgelklank zonder een wolfsquint in de toonsoorten met weinig voortekens, maar maakt het ook mogelijk om in meer toonsoorten te spelen dan doorgaans als acceptabel wordt beschouwd in een strikt middentoonstemming.